Kees de Lange
Als NBP kunnen we erg tevreden zijn dat ons Pensioenmanifest zijn sporen nalaat in de publiciteit. Helaas worden allerlei zaken niet altijd correct weergegeven, en dan deugen natuurlijk ook de conclusies niet. Voorbeelden zijn recente artikelen in Trouw en de Volkskrant.
In Trouw van 16 mei 2009 gaat Laura van Baars in op de pensioenproblematiek naar aanleiding van het recente symposium van de Nederlandse Bond voor Pensioenbelangen (NBP). Wat zij niet schijnt te beseffen is dat pensioenen uitgesteld loon vertegenwoordigen, dat bijeengespaard is door de deelnemers in een fonds, zowel actieven als gepensioneerden. Het gaat dus niet om publiek geld. Alleen mensen die aandelen Philips bezitten, hebben stemrecht op een Philips aandeelhoudersvergadering. Even vanzelfsprekend is het om aan deelnemers bij hun eigen pensioenfonds een rol in het bestuur en de medezeggenschap te verlenen, en niet aan anderen. Zo ligt het bijvoorbeeld niet in de rede om allochtone vrouwen te benoemen in het bestuur van een pensioenfonds voor loodsen.
Op het ogenblik ligt er in de Tweede Kamer een initiatiefwetsvoorstel van D’66 en VVD om, naast een vertegenwoordiging vanuit werkgevers en werkenden, gepensioneerden meer zeggenschap te geven over hun eigen uitgestelde loon. Die zeggenschap is nu nog volstrekt afwezig. Het staat partijen als CDA en PvdA vrij hier tegen te ageren. Of dit gezien de groeiende bewustwording onder ouderen over hun pensioensituatie electoraal zo’n goed idee is, zal blijken.
Nog iets bonter maakt de Volkskrant het. Een artikel getiteld “Waar blijft de opstand der jongeren?” van Yvonne Doorduyn bevat helaas diverse onjuistheden en onvolledigheden die gemakkelijk voorkomen hadden kunnen worden door even contact met de NBP op te nemen.. Maar het meest opvallende in dit artikel is de wijze waarop Peter Gortzak, FNV-bestuurder, van leer trekt tegen de Nederlandse Bond voor Pensioenbelangen. Dat mag, al begrijpt de aandachtige lezer al lang dat de FNV zich bedreigd begint te voelen in haar huidige monopoliepositie. En dat werd tijd.
Nu zijn uitspraken doorgaans niet zozeer interessant door wat gezegd is, maar vooral door wat verzwegen wordt. Dat is hier niet anders. Wat betreft de vakorganisaties, de FNV voorop, zij zijn als fondsbestuurders wel direct verantwoordelijk voor een zeer risicovol en vaak rampzalig beleggingsbeleid en doen van harte mee aan het benoemen van incompetente leden uit het “old boys network” in de pensioenfondsbesturen. Het zijn wel de vakorganisaties, de FNV voorop, die miljoenenbonussen aan hedgefund-beheerders helpen uitkeren die met onze pensioengelden speculeren en de banen van onze kinderen op het spel zetten, zoals Alpinvest. Het zijn wel de vakorganisaties, de FNV voorop, die al decennia lang gepensioneerden weren uit pensioenfondsbesturen.
Wat Gortzak evenmin vermeldt is dat bij de economische crisis van 2004-2007 bij het ABP, één van de grootste pensioenfondsen ter wereld en mede bestuurd door de FNV, de pensioenaanspraken van zowel werkenden als gepensioneerden aanvankelijk beperkt werden. In 2007 werden de oorspronkelijke aanspraken van de werkenden volledig hersteld, terwijl de gepensioneerden met een indexatieachterstand van 4.87 % van een pensioenjaar bleven zitten. Achterstanden voor werkenden worden wel degelijk ingelopen, zij het dat honderdduizenden gepensioneerden daarbij de boot missen.
Uiteraard staat het werkenden vrij zich in hun pensioenfonds te laten vertegenwoordigen door vakorganisaties als de FNV. Of dit gezien de geringe representativiteit, met name onder jongeren, en hun discutabele rol in pensioenfondsbesturen een goed idee is, laat ik graag ter beoordeling aan anderen over. Wat overigens opvalt is dat Alternatief Voor Vakbond (AVV) de FNV allang heeft afgeschreven als belangenbehartiger van jongeren. De grote meerderheid van gepensioneerden heeft eveneens een zeer uitgesproken mening: hun belangen zijn bij de huidige vakorganisaties bepaald niet in goede handen.
Kees de Lange
voorzitter NBP