Berichten met het label ‘AOW’

Leo van Heesch

Het leek zo simpel, gewoon wat concrete vragen stellen aan de fracties in de Tweede Kamer. Vragen over wat voor onze lezers van belang is, opdat ze goed geïnformeerd konden bepalen op wie ze 9 juni zouden stemmen. Het bleek een te simpele gedachte. Want slechts enkele kleinere fracties beantwoordden trouw alle vragen – de rest bleef in gebreke. Dat is aangegeven met V respectievelijk X Wilde men zich niet politiek vastleggen en de handen vrij houden voor een nieuw regeerprogramma? Vond men het te gevaarlijk om duidelijk te zijn ondanks het vermeende verlangen naar heldere communicatie en vereiste transparantie? Of interesseerden de 2,5 miljoen oudere kiezers de grote partijen niet? Verwachtte men dat die toch wel loyaal op de gevestigde orde zouden stemmen? Desondanks heeft de redactie geprobeerd antwoord te vinden op onze vragen. Hieronder vindt u in volgorde van grootte de partijstandpunten die wij konden achterhalen. Als men voor verhoging van de AOW-leeftijd is, hebben alle partijen andere denkbeelden over het tempo waarin dat moet gebeuren. Omwille van de ruimte hebben wij die niet of heel summier in het overzicht weergegeven.

X Het CDA plaatste de verhoging van de AOW-leeftijd van 65 jaar naar 67 jaar het meest uitgesproken op de agenda en wil die verhoging zo snel mogelijk realiseren. De partij vindt het voor de hand liggen dat ook de pensioenleeftijd naar 67 jaar gaat. Het CDA is tegen bestuurlijke invloed van de gepensioneerden in de pensioenfondsen en houdt medezeggenschap van gepensioneerden al decennia tegen. Nu door het initiatiefvoorstel van Koser Kaya/Blok gepensioneerden iets te zeggen dreigen te krijgen, probeert het CDA door het PLOP-amendement die invloed van gepensioneerden tot het uiterste minimum te beperken. De gepensioneerden lopen al jaren grote risico’s en leveren al jaren koopkracht in door het achterblijven van de indexatie. Toch staat in het CDA-verkiezingsprogramma huichelachtig: “Daarnaast moet de positie en invloed van gepensioneerden op de besluitvorming anders en sterker, naar mate zij geconfronteerd worden met risico’s in de uitvoering van pensioenregelingen”. Daarmee verdient het CDA een prijs voor de meest hypocriete tekst.

X Ook de PvdA wil de AOW-leeftijd naar 67 jaar brengen, maar iets langzamer dan het CDA. De pensioenleeftijd wordt ook gekoppeld aan de AOW-leeftijd. Over zeggenschap van gepensioneerden zwijgt het verkiezingsprogramma, maar het is bekend dat de PvdAfractie gekant is tegen echte invloed van gepensioneerden in de pensioenfondsen. Het PLOP-amendement is mede door de PvdA ondertekend. Het verkiezingsprogramma spreekt wel uitdrukkelijk uit dat de uitkeringen en dus ook de AOW gekoppeld moeten zijn aan de loonontwikkeling.

X De SP wil de AOW-leeftijd handhaven op 65 jaar. De SP wil de ontslagbescherming handhaven (en voorkomt zo ook dat werkgevers oudere werknemers gemakkelijk kunnen lozen). De SP wil van alle partijen de meeste zeggenschap voor gepensioneerden, met in de pensioenfondsbesturen een verdeling van 1/3 werkgevers, 1/3 werknemers en 1/3 vertegenwoordigers van gepensioneerden. Ofschoon niet expliciet in het programma vermeld, wil de SP dat de AOW-uitkering minstens de loonontwikkeling volgt.

X De VVD wil ook een AOW-leeftijd van 67 jaar, met een uitzondering voor hen die 45 jaar of langer hebben gewerkt. De pensioenleeftijd volgt de AOW-leeftijd. Dat moet resulteren in lagere loonkosten (werkgever) en meer koopkracht (werknemers). Over het versterken van de pensioenfondsen wordt niet gepraat. Wat zeggenschap betreft, als een van de indieners van het wetsontwerp Koser Kaya/Blok wil de VVD gepensioneerden de invloed te geven die hen toekomt.

X De PVV wil de AOW-leeftijd en daarmee ook de pensioenleeftijd handhaven op 65 jaar. Over een groot aantal onderwerpen spreekt de PVV zich niet uit. De PVV is tegen verhoging van het eigen risico in de gezondheidszorg.

V Groen Links wil een stelselwijziging, waarbij de AOW-opbouw afhankelijk wordt van het arbeidsverleden. Dit geldt ook voor partners. Iemand die 45 jaar of langer heeft gewerkt kan tussen de 63 jaar en 67 jaar met pensioen. Het langer premie betalen dient ter versterking van de vermogens van de pensioenfondsen. GroenLinks wil dat de AOW-uitkering de loonontwikkeling volgt. Over de zeggenschap voor gepensioneerden is men niet helder; men lijkt het PLOP-amendement te willen steunen. Groen Links is tegen verhoging van het eigen risico in de zorg.

X De Christen Unie wil de AOW-leeftijd zeer geleidelijk verhogen naar 67 jaar. De partij is medeondertekenaar van het PLOP-amendement dat de zeggenschap van gepensioneerden terugbrengt tot een fopspeen. De Christen Unie wil zowel de ziektekostenverzekering inkomensafhankelijk maken als het eigen risico. 200 euro voor de laagste inkomen, 400 euro voor de middeninkomens en 600 euro voor de hoge inkomens.

X D66 wil de AOW-leeftijd eerst naar 67 jaar verhogen en deze daarna koppelen aan de levensverwachting. D66 wil hervorming van het ontslagrecht en modernisering van de arbeidsmarkt voor ouderen. Verder moet terugschakeling van loon en uren van ouderen bespreekbaar zijn. Dat zijn dus eufemismen voor de verslechtering van de positie van werkende ouderen. D66 pleit al 41 jaar voor zeggenschap van gepensioneerden in pensioenfondsbesturen en is mede-indiener van het wetsontwerp Koser Kaya/Blok. De besturen van de pensioenfondsen moeten een afspiegeling zijn van de deelnemers. Het eigen risico in de zorg moet verdwijnen, maar iedereen moet 10% van de zorgrekeningen zelf betalen met een inkomensafhankelijk maximum.

X De Partij voor de Dieren wil de AOW naar 67 jaar brengen, maar wel heel geleidelijk in 34 jaar. Pas vanaf 2020 wordt met een maand per jaar de leeftijd verhoogd. Dus totaal 34 jaar. De Partij voor de Dieren is tegen verhoging van het eigen risico in de gezondheidszorg.

V De SGP wil de AOW-leeftijd geleidelijk verhogen naar 67 jaar, mits ouderen een eerlijke kans op werk hebben. De AOW-uitkering is gekoppeld aan de loonontwikkeling en moet, als dat tijdelijk niet kan, minimaal de inflatie volgen. Langer betalen van pensioenpremies dient allereerst ter versterking van de vermogens van de pensioenfondsen. De SGP steunt Koser Kaya/Blok. Voor de laagste inkomens moet het eigen risico in de zorg omlaag naar 150 euro en is verder inkomensafhankelijk tot 600 euro maximaal.

V Trots op Nederland wil geen verhoging van de AOW-leeftijd en de AOW-uitkering koppelen aan de loonontwikkeling. Over de zeggenschap stelt TON zeer duidelijk: “De pensioenfondsen en daarmee de besturen zijn er voor de gepensioneerden en voor de premiebetalers. Zij MOETEN zeggenschap krijgen. Het is immers hun geld en hun pensioen”. TON is tegen verhoging van het eigen risico in de gezondheidszorg. TON wil senioren beschermen: “Wij zijn van mening dat deze generatie, die hard heeft moeten werken voor hun oude dag, onnodig op de proef wordt gesteld omdat het huidige kabinet blijft tornen aan hun verworven rechten.”

Conclusie
We zijn vooral teleurgesteld dat partijen die jarenlang regeringsverantwoordelijkheid droegen, ouderen niet serieus nemen. Het gaat wel om, zoals TON stelt, een “generatie, die hard heeft moeten werken voor hun oude dag” en een generatie die Nederland na de Tweede Wereldoorlog met veel inspanning en moeite weer heeft opgebouwd. Van die inspanningen zoals de deltawerken en de Flevopolder profiteren de jongere generaties nog dagelijks. Van enige waardering daarvoor is in de meeste verkiezingsprogramma’s niets terug te vinden, om van enig respect voor ouderen maar te zwijgen. Onze Kieswijzer zal in de meeste gevallen leiden tot de conclusie: “Op die partij en die en die kan ik maar beter NIET stemmen”. Maar toch doet u er beter aan om toch te gaan stemmen.
NIET STEMMEN IS ERGER.